Gediksaray Beldesi Göynücek ilçesinin
doğusunu çevrelemektedir. Türk emen emirlerinden
Şerefendin İnancı oğulları, bu nahiyede yerleşmişlerdir.
Bunlara “ Şeref oğulları” denir. Şeref ter köyü şimdiki
adıyla Ayvalıpınar köyü o dönemlerde bunların
merkezidir.,
Tatar beylerinden Olcay tu Sultan, Var ay
Kasabasında ikamet ettiğinden burada cami ve zaviye
yaptırarak namının ebedi olarak kalmasını sağlamıştır,
bundan dolayı buranın adı kosa olarak “Ece Sultan”diye
meşhur olmuştur. Meşhur Zünün baba, bu Olcay tu sultanın
torunlarındandır. Zünün Baba zaviye şeyhligenden bir
tatar ocağı uyandırmak istemiş ise de kendi ocağını
söndürmüştür.
Amasya da emirlik yapmış olan Banukşah
Şeref oğullarındandır. Onun soyadından gelen Varay
kazasında 200 sene kadar oturmuşlardır, bunlardan Esen
Beyin oğlu Ali Paşa meşhurdur, bu Amasya Hükümdarı
Dividdar Ahmet Çelebinin kayınpederi olmuştur.
Şeyhülislam Amasyalı Kara Halil Efendi bu nahiyedendir,
Mecitözü Kazasından Ümran çelebi sülalesi Şeref Sülalesi
Cebeli Sülalesi ve Avukatlı Sülalesi namları ile dört
mühim sülale çıkarak kazada nüfus sahibi olmuşlardır.
1900 lü yılların başlarında şuanki adı Ayvalıpınar olan
Şeref ter köyü ikiye bölünerek bir kısmı Varay
Kasabasıyla birleşmiş, Şeref ter ve Varay olarak iki
ayrı nahiye oluşmuştur. Varay Nahiyesi 1972 yılına kadar
Varay Köyü adıyla anılmış 1972 yılında Gediksaray ismini
alarak belde olmuştur. Toprak yüzölçümü 36.000 dönümdür.
Ayrıca kasaba halkı geçimini tarım ve hayvancılıkla
sağlanmaktadır.
Köyün eski adı VARAY dir
Köyün yeri ve sınırları: Gediksaray
Kasabasının doğusunda Ayvalıpınar
ve Harmancık, batısında Şarklı, güneyinde İkizyaka,
Yeniköy, kuzeyinde Konuralan ile Tuzsuz köyleri yer
almaktadır.
Köyün mahalle ve mezraları: Köye bağlı
Çeşme başı mahallesi ve Yeşildere Mahallesi olmak üzere
2 mahallesi vardır.
